برای شما هم این سوال پیش امده که کراس بایت چیست؟ کراس بایت دندان یکی از مشکلاتی است که در اثر آن دندانهای فک بالا، پشت دندانهای فک پایین قرار میگیرند. به عبارت دیگر فک پایین جلوتر از فک بالا است و دندانهای ردیف پایین، دندانهای ردیف بالا را میپوشانند.
در این مقاله به علت ایجاد کراس بایت، انواع آن و روش های درمان و هزینههای کراس بایت میپردازیم. برای آشنایی با کامل با مشکل کراس بایت، همراه ما باشید.
کراس بایت (Crossbite) چیست؟
انجمن ارتودنتیستهای آمریکا (AAO)، عارضه کراس بایت (Crossbite) را به این صورت تعریف میکند: “کراسبایت یکی از شایعترین انواع ناهنجاریهای دندانی (مالاکلوژن) است که در آن دندانهای فک بالا داخل دندانهای فک پایین قرار میگیرند، یا دندانهای عقبی فک بالا بهطور کامل بیرون از دندانهای فک پایین بسته میشوند. این ناهنجاری میتواند یک دندان، چند دندان یا گروهی از دندانها را درگیر کند و در ناحیه جلویی یا عقبی دهان دیده شود.”
A crossbite is a prevalent form of malocclusion, or teeth misalignment, where the upper teeth sit inside the lower teeth, or the upper back teeth bite completely outside of the lower teeth. This dental anomaly can affect a single tooth, multiple teeth, or groups of teeth, impacting either the front or back regions of the mouth.
انواع مدلهای کراس بایت
بسته به اینکه دندانهای جلو، عقبی و یا دو طرف فک بالا، پشت دندانهای فک پایین قرار بگیرند با انواع مختلفی از کراس بایت مواجه میشویم. در ادامه برا معرفی کراس بایت خلفی یا عقبی، قدامی یا جلویی و گونهای (یک طرفه و دو طرفه)، با ما همراه باشید.
۱. کراس بایت خلفی (Posterior Crossbite)
در این نوع کراس بایت، دندانهای عقبی فک بالا در پشت دندانهای عقبی فک پایین قرار میگیرند. این مشکل ممکن است در یک یا چند دندان ایجاد شود.
این مشکل معمولا به دلیل رشد نامناسب یک یا هر دو فک، تغییراتی در رشد دندانها یا عوامل ژنتیکی رخ میدهد. در صورت عدم درمان کراس خلفی، ممکن است مشکلات دیگری مانند تغییر شکل چهره و تغییراتی در رشد دندانها رخ دهد.
۲. کراس بایت قدامی (Anterior Crossbite)
در این نوع کراس بایت، دندانهای جلویی فک بالا، در پشت دندانهای جلویی فک پایین قرار میگیرند. این مشکل نیز مانند کراس خلفی تحت تاثیر عواملی مانند ژنتیک، رشد نامناسب فکها ایجاد میشود.
کراس بایت قدامی یکی از رایجترین انواع کراس بایت است و اگر با این عارضه مواجه شدید، حتما باید برای درمان کراس قدامی اقدام کنید.
۳. کراس بایت گونه ای (یک طرفه و دو طرفه)
در کراس بایت گونه ای، دندانهای بالا از دو طرف، داخل دندان های پایین قرار میگیرند. همچنین در برخی از موارد، دندانهای بالا در یک طرف یا دو طرف، همتراز با دندانهای پایین نیستند و به گونههای فرد نزدیک میشوند. این نوع کراس معمولا بسیار کم اتفاق میافتد، اما یکی از انواع شدید این ناهنجاری به شمار میآید.
کراس گونهای شامل دو نوع کراس بایت یک طرفه (Unilateral Crossbite) و کراس بایت دو طرفه (Bilateral Crossbite) است. اگر در یک طرف این مشکل وجود داشته باشد، به آن کراس بایت یک طرفه میگویند و زمانی که در هر دو طرف رخ دهد، نام این مشکل کراس بایت دو طرفه خواهد بود.
هر دو نوع کراس بایت دو طرفه و یک طرفه تحت تاثیر عوامل مختلفی ایجاد میشوند و ریشه این مشکلات بیشتر به رشد مناسب فکها یا ژنتیک بازمیگردد.
کراس بایت دندان چه مشکلاتی را ایجاد میکند؟
کراس بایت دندان یک نوع مشکل اورتوپدیک دهانی به شمار میآید که میتواند عوارض مختلفی را برای افراد به دنبال داشته باشد. این عارضه موجب بروز اختلال در جویدن و گوارش، زمینه بیماریهای لثهای، مشکلات تنفسی و حتی تکلم و ادای صحیح کلمات در بیماران شود.
برای آشنایی دقیقتر از عوارض ناهنجاری کراسبایت با ما همراه باشید.
مشکلات جویدن غذا به دلیل کراس بایت
کراس بایت دندان میتواند منجر به مشکلاتی در جویدن غذا شود. زمانی که دندانهای بالا و پایین در جای درست خود قرار نگیرند، میزان کارایی آنها در جویدن غذا کاهش مییابد. این مسئله میتواند منجر به مشکلاتی مانند ناتوانی در خرد کردن غذا و در نتیجه، دشواری در بلعیدن و هضم صحیح غذا شود.
مشکلات لثه و بافتهای دهان در اثر Crossbite درمان نشده
کراس بایت دندان میتواند باعث ایجاد فشار زیادی بر روی لثهها و بافتهای دهانی شود. این مشکل منجر به التهاب، خونریزی، تورم و ناراحتی در این نواحی میشود. همچنین فشار طولانی مدت میتواند باعث سایش غیرطبیعی دندانها شود.
مشکلات ظاهری که ناهنجاری کراسبایت ایجاد میکند
یکی از مهمترین مسائلی که در اثر مشکلات مال اکلوژن دندان ایجاد میشود، ظاهر نامناسب است. این عارضه میتواند تاثیر زیادی بر ظاهر و صورت شخص داشته باشد.
قرارگیری نامناسب دندانها میتواند باعث ایجاد فاصله بین دندانها، تنگی کام، فرم نامناسب لبخند و حتی تغییر در لبها و عضلات صورت شود. به همین دلیل است که درمانهای مختلف مانند درمان کراس بایت با ارتودنسی برای بهبود ظاهر افراد توصیه میشود.
مشکل در تلفظ کلمات
این عارضه میتواند توانایی افراد در تلفظ کلمات را تحت تاثیر قرار دهد. زمانی که دندانهای بالا یا پایین به طور نامناسب قرار میگیرند، ممکن است تلفظ برخی از صداها و حروف مشکل شود. به طور معمول در این حالت، صداهایی مانند “س”، “ش”، “ز” و “ژ” ممکن است به درستی تلفظ نشوند.
مشکلات تنفسی به دلیل کراسبایت دندان
مشکل کراس بایت باعث ایجاد ناهماهنگی در عملکرد فکها و عضلات صورت میشود. این مشکل، منجر به درد فک، سفتی عضلات صورت، درد در نواحی سر و گردن و مشکلاتی در باز و بسته کردن دهان شود. همچنین این ناهنجاری میتواند مشکلاتی را در تنفس افراد و به خصوص کودکان ایجاد کند.
در صورتی که از این مشکلات رنج میبرید، بهتر است با یک متخصص ارتودنسی مشورت کنید تا روشهای مناسب جهت درمان مورد بررسی قرار بگیرند. با درمان مشکل کراس بایت دندان، همه این مشکلات حل میشوند.
۶ علت مهم در بروز Cross Bite
حال که متوجه شدید کراس بایت چیست، لازم است دلایل ایجاد آن را هم مرور کنیم. عوامل زیادی وجود دارند که میتوانند روی ایجاد کراس بایت دندان تاثیر داشته باشند. مهمترین عوامل عبارتند از:
- مکیدن انگشت شست در کودکی: یکی از عادتهای بد کودکی، مکیدن انگشت شست است که باعث بی نظمی در رشد دندانها شده و موجب ایجاد کرایس بایت گونه ای، خلفی یا قدامی شود.
- تنفس دهانی: در زمان تنفس از بینی، زبان هیچ فشاری به کام وارد نمیکند اما در حین تنفس از طریق دهان، لوزهها متورم شده و زبان تحریک خواهد شد؛ به این ترتیب، به سقف دهان فشار میآورد که در این صورت، احتمال ایجاد کراس وجود خواهد داشت.
- ژنتیک؛ عامل مهم بروز کراس بایت: مهمترین و اصلیترین علت کراس بایت در دندانپزشکی، عوامل ژنتیکی و ارثی است. اگر والدین کودک با این مشکل مواجه باشند، به احتمال زیاد فرزند آنها هم چنین مشکلی را تجربه خواهد کرد.
- کوچک ماندن فک: در صورتی که فک بیمار از حالت استاندارد کوچکتر باشد، فضای کافی برای رشد درست دندانها در کنار هم وجود نخواهد داشت و در نتیجه، دندانها به حالت بی نظم و بهم ریخته رشد میکنند.
- بزرگ شدن لوزه سوم: کودکانی که لوزه سوم آنها بزرگ باشد، ناچارند از راه دهان نفس بکشند و همین موضوع، کراس بایت را به دنبال خواهد داشت.
- تاخیر در رویش دندان ها: گاهی اوقات دندانهای شیری کودک، دیرتر از حالت نرمال میریزند یا دندانهای دائمی، کمی دیرتر بیرون میآیند. در چنین شرایطی، امکان ایجاد کراس بایت دندان وجود خواهد داشت.
۴ درمان اساسی کراس بایت (Crossbite)
انتخاب روش درمان بیشتر بر اساس نوع مشکل انجام میشود. روشهای مختلف درمان کراس شامل استفاده از الاینر، اکسپندر، ارتودنسی ثابت و متحرک و عمل جراحی است. متخصص اراتودنسی پس از بررسی وضعیت دندانها، با استفاده از تجهیزات و روش درمانی مناسب، به حل مشکل Cross bite میپردازد.
دکتر خدیوی، متخصص ارتودنسی با بیش از ۲۵ سال تجربه در درمان ۱۰.۰۰۰+ بیمار، قدیمیترین متخصص ارتودنسی در تهران هستند. عضویت در انجمن ارتودنتیستهای آمریکا (AAO)، اروپا و ایران، ایشان را به یکی از معتبرترین متخصصین ارتودنسی کشور تبدیل کرده است.
برای دریافت مشاوره ارتودنسی با دکتر خدیوی، همین حالا نوبت خود را از طریق فرم زیر با ایشان در یکی از کلینیک های میرداماد، تهرانپارس یا نواب، رزرو نمایید.
۱. استفاده از الاینرهای شفاف (Aligner)
الاینرهای شفاف (Clear Aligners) محبوبترین روش ارتودنسی نامرئی هستند. این پلاکهای متحرک شفاف، دندانها را به سمت جایگاه درست و مطلوب هدایت میکنند.
الاینرها با کمک نیروهایی که به دندانها اعمال میکنند، مکان آنها را تغییر میدهند. الاینرهای شفاف باید روزانه ۲۲ ساعت در شبانه روز استفاده شوند تا زمانی که دوره درمان تکمیل میشود.
۲. اکسپندر (Expander) در درمان کراس بایت کودکان
اکسپندرها یا وسیع کنندهها (مانند پالاتال اکسپندر یا وسیع کننده کام)، درمانی برای انواعی از Cross bite هستند که به دلیل تنگی فکها و در نتیجه قرارگیری نادرست دندانها ایجاد شدهاند.
اکسپندرها در فک بالا یا پایین قرار میگیرند و با استفاده از نیروهای متناوب، فضای فک را به طور تدریجی گسترش میدهند. این فرآیند به دندانها کمک میکند تا در مکانی مناسب قرار بگیرند و مشکل کراس بایت در آنها حل شود.
۳. ارتودنسی ثابت و متحرک (Fixed and Removable Orthodontics)
درمان کراس بایت با ارتودنسی یکی از روشهای درمانی رایج برای حل این مشکل است. این روش شامل استفاده از وسایل ارتودنسی مانند بریسها، سیمهای ارتودنسی، ابزار عریض کردن فک بالا (quad helix)، پلاکهای متحرک، ارتودنسی نامرئی یا ماسک دلایر (Delaire mask) است.
در ارتودنسی ثابت، براکتها به طور مستقیم بر روی دندانها چسبانده میشوند و سیمهای ارتودنسی به آنها متصل میشوند تا بهبودی در آرایش دندانها ایجاد شود. اما در ارتودنسی متحرک، از وسایل قابل جابهجایی استفاده میشود که این روش معمولا برای بسیاری از افراد راحتتر است.
۴. عمل جراحی فک (Surgical Treatment)
در برخی مواردی که Cross bite شدید است، نیاز به عمل جراحی وجود دارد. عمل جراحی شامل تغییر در مکان یا شکل فکها، اصلاح عضلات صورت و فک و یا جراحی اصلاحی دیگر میشود. این روش معمولا در مواردی که تنظیم دندانها (مثلا درمان کراس بایت با ارتودنسی) موفقیت آمیز نیست، استفاده میشود.
توجه داشته باشید که متخصص ارتودنسی، پس از بررسی و انجام عکسبرداریهای مختلف، بهترین نوع درمان کراس دندان را انتخاب میکند.
درمان کراس بایت دندان چقدر طول میکشد؟
مدت زمان درمان کراس بایت به شدت مشکل، نوع کراس بایت و سن بیمار بستگی دارد. در سنین پایین به دلیل انعطاف استخوان فک، اصلاح موقعیت فک و دندان سریعتر اتفاق میافتد و در بزرگسالی درمان طولانیتر است.
به طور کلی درمان کراس بایت بین ۱۸ الی ۲۴ ماه متغیر است و در بیماران مختلف این بازه زمانی ممکن است کمی بیشتر یا کمتر شود. بهترین راه برای تخمین بازه زمانی درمان، مشاوره ارتودنسی متخصص است.
هزینه درمان کراس بایت دندان چقدر است؟
هزینه درمان کراسبایت دندان به شدت مشکل، سن بیمار و نوع درمان بستگی دارد. در برخی بیماران بزرگسال اگر نیاز به جراحی فک باشد هزینه آن بیشتر است. در صورتی که در نوجوانان ممکن است تنها با یک پلاک وسیع کنند کام، درمان انجام شود.
برای اطلاع از هزینههای انواع روشهای درمان کراس بایت به صفحه هزینه ارتودنسی مراجعه فرمایید و کمک محاسبهگر هزینه آنلاین، نرخ درمان خود را در لحظه تخمین بزنید.
عدم درمان بهموقع کراس بایت دندان چه مشکلاتی را ایجاد میکند؟
در صورتی که Cross bite به موقع درمان نشود، مشکلات زیر به وجود خواهد آمد:
- دندانها به دلیل ساییدگی روی هم، خراب میشوند.
- در جوییدن غذا اختلال ایجاد شده و مشکلات گوارشی به وجود میآید.
- این عارضه روی ظاهر فرد تاثیر منفی میگذارد و باعث کاهش اعتماد بنفس خواهد شد.
- احتمال ایجاد بیماریهای لثه بیشتر میشود.
- مشکلاتی مثل اختلال در عملکرد مفصل فکی گیجگاهی به وجود میآید.
- احتمال رشد فک بهصورت نامتقارن وجود خواهد داشت.
- در حین تکلم اختلال ایجاد میشود و فرد در تلفظ برخی کلمات به مشکل برمیخورد.
مشاوره درمان کراسبایت با دکتر خدیوی
در این مقاله سعی کردیم که به پرسشهای کراس بایت چیست، چه انواعی دارد و چگونه میتوان آن را درمان کرد، پاسخ دهیم. در صورتی که از مشکل کراس بایت دندان یا سایر مشکلات مانند اوربایت دندان، اورجت رنج میبرید، با مراجعه به کلینیک دکتر خدیوی، بهترین خدمات درمانی دهان و دندان را دریافت کنید.
۳ کلینیک ارتودنسی مجهز دکتر خدیوی در مناطق تهرانپارس، میرداماد و نواب، دسترسی ساکنین تهران را به خدمات با کیفیت ارتودنسی تسهیل نموده است. برای رزرو مشاوره ارتودنسی رایگان با دکتر خدیوی، همین حالا اقدام فرمایید.
