درد ارتودنسی یکی از رایجترین نگرانیهای افرادی است که قصد شروع درمان دارند یا بهتازگی براکتها را روی دندانهای خود نصب کردهاند.
بسیاری از بیماران میپرسند آیا ارتودنسی واقعاً دردناک است و این درد تا چه مدت ادامه دارد. واقعیت این است که احساس درد در روزهای ابتدایی درمان طبیعی است، اما شدت و مدت آن به عوامل مختلفی مانند نوع ارتودنسی، شرایط فک و دندان و نحوه مراقبت بیمار بستگی دارد.
در این مقاله، با تکیه بر تجربه بالینی دکتر خدیوی، متخصص ارتودنسی، بهطور دقیق بررسی میکنیم که درد ارتودنسی چقدر طول میکشد و چه راههایی برای کاهش آن وجود دارد. با ما همراه باشید.
آیا ارتودنسی درد دارد؟
بله روزهای نخست ارتودنسی میتواند برای بیماران دردناک باشد. نظر دکتر خدیوی، متخصص ارتودنسی، در مورد درد ارتودنسی:
درد ارتودنسی در روزهای ابتدایی کاملاً طبیعی است و معمولاً طی ۳ تا ۵ روز کاهش پیدا میکند. اگر درد شدید یا مداوم باشد، لازم است بیمار توسط متخصص بررسی شود تا فشار بیش از حد به دندانها وارد نشود. هربار که در جلسات معاینه، سیم ارتودنسی را تنظیم میکنیم بیمار بار دیگر تا ۴۸ ساعت دچار درد ارتودنسی میشود.
به خاطر داشته باشید که ارتودنسی به هیچ عنوان یک درمان تهاجمی نیست و نصب بریس ها روی دندان دردی ندارد. تنها ممکن است پس از به دلیل نیرو و فشار وارد شده به دندانها، بیمار تا مدت کوتاهی احساس درد و ناراحتی داشته باشد.
درد ارتودنسی چند روز طول میکشد؟
به طور کلی، درد اصلی ارتودنسی بین ۳ تا ۷ روز طول میکشد. برای اینکه بدانید درد ارتودنسی چقدر طول میکشد، نقشه زمانی درد ارتودنسی را برای شما ترسیم میکنیم:
- ۱ تا ۶ ساعت پس از نصب: دردی حس نمیکنید؛ فقط احساس فشار عجیب روی دندانها دارید.
- ۲۴ الی ۴۸ ساعت پس از نصب (اوج درد): حساسیت دندانها به اوج میرسد و جویدن غذا سخت میشود.
- روز دوم تا چهارم ارتودنسی: درد به صورت ضرباندار ادامه دارد اما با مسکن کاملاً قابل کنترل است.
- روز پنجم تا هفتم ارتودنسی: درد ناپدید شده و دهان شما به بریسها عادت میکند.
به یاد داشته باشید که چرخه درد ارتودنسی در جلسات تنظیم سیم نیز تکرار میشود، اما معمولاً بسیار کوتاهتر (۱ تا ۲ روز) خواهد بود.
شدت درد ارتودنسی در مراحل مختلف درمان
بسیاری از بیماران میپرسند که آیا ارتودنسی درد دارد و میزان درد آن چقدر است؟ در جدول زیر ما به بررسی میزان درد در مراحل مختلف درمان ارتودنسی میپردازیم.
| مراحل درمان ارتودنسی | میزان درد ارتودنسی | طول مدت درد ارتودنسی | نوع درد |
| گذاشتن اسپیسر میان دندان ها (قبل از نصب براکت ها) | کم تا متوسط | ۲۴ الی ۷۲ ساعت | احساس فشار میان دندانها و درد خفیف لثه |
| نصب بریس ارتودنسی | بدون درد | بدون درد | بدون درد |
| هفته اول نصب بریس ارتودنسی | کم تا متوسط | ۳ الی ۷ روز | احساس تیر کشیدن و حساسیت موقتی دندان ها |
| جلسات تنظیم سیم ارتودنسی | کم | ۲۴ الی ۴۸ ساعت | تیر کشیدن خفیف |
| برداشتن ارتودنسی | پروسه برداشتن ارتودنسی بدون درد است | ۲۴ الی ۴۸ ساعت | احساس حساسیت دندان ها پس از برداشتن ارتودنسی |
همانطور که در جدول بالا مشخص است، بیشترین میزان درد سیم کشی دندان مربوط به گذاشتن اسپیسر میان دندانها و ابتدا نصب کامل بریسها است. پس از آن در جلسات تنظیم سیم ارتودنسی، شدت درد کمتر شده و مدت زمان درد نیز کاهش میابد.
تجربه بیماران دکتر خدیوی از درد ارتودنسی در طول درمان
در ویدیوی زیر میتوانید تجربه دو بیمار خردسال دکتر خدیوی را از میزان و مدت زمان درد درمان ارتودنسی متحرک بشنوید.
در ویدیوی زیر تجربه شدت درد ارتودنسی ثابت را از زبان بیمار تحت درمان دکتر خدیوی میشنوید.
دکتر خدیوی با ۲۵ سال تجربه در درمان بیش از ۱۰.۰۰۰ بیمار کودک و بزرگسال، به عنوان یکی از بهترین متخصصین ارتودنسی در تهران شناخته میشوند. برای دریافت مشاره ارتودنسی رایگان با ایشان، از طریق فرم زیر نوبت خود را در یکی از کلینیک های میرداماد، نواب یا تهرانپارس رزرو نمایید.
۸ روش کاهش درد ارتودنسی
انجمن ارتودنتیستهای آمریکا (AAO)، چند روز ساده از جمله مصرف مسکنهای بدون نسخه، کمپرس سرد، محلول آب و نمک، استفاده از موم ارتودنسی، خوردن غذاهای نرم، بیحسی موضعی دهان و پرهیز از خوراکی های اسیدی را برای کاهش درد ارتودنسی در منزل معرفی میکند.
در میان این موارد، استفاده از مسکنهای بدون نسخه، اسپریهای بیحسی موضعی و کمپرس سرد از پرطرفدارترین روش های تسکین درد ارتودنسی در منزل هستند. در جدول زیر نکات مربوط به روشهای کاهش درد ارتودنسی را با جزئیات بیشتر مرور میکنیم.
| روش های کاهش درد ارتودنسی | میزان تاثیر گذاری در تسکین درد | نکات مهم |
| مسکن های بدون نسخه | بسیار بالا | میتوانید قبل از جلسه نصب یا تنظیم سیم ارتودنسی مصرف کنید. |
| بیحسی موضعی | نسبتا بالا | اثرگذاری کوتاه مدت |
| موم ارتودنسی | بالا | مناسب برای دردهای ناشی از زخم شدن بافت نرم دهان توسط بریس ها |
| کمپرس سرد | متوسط | اثر گذاری کوتاه مدت و مناسب دردهای خفیف است |
| شست و شوی دهان با آب و نمک | کم | مناسب برای التیام زخم های بافت نرم دهان |
| مصرف خوراکی های نرم | متوسط | جهت عدم تشدید یا شروع درد ارتودنسی کاربرد دارد. |
در صورتی که همچنان با درد مخصوصا درد شدید همراه بوده و به هیچ روشی نتوانستید درد خود را کاهش دهید، بهتر است به متخصص ارتودنسی خود مراجعه کنید.
۱. مصرف داروهای مسکن در روزهای نخست برای کنترل درد ارتودنسی
میتوانید یک تا دو ساعت قبل از مراجعه به ارتودنتیست برای نصب یا تنظیم براکتها و همچنین پس از آن از داروهای مسکن استفاده کنید.
قرص های مسکن مانند استامینوفن و ایبوپروفن میتوانند درد بیماری لثه و فکها را کاهش داده و به بهبود شرایط شما کمک کنند. حتما مسکنها را نیز تحت نظر متخصص خود استفاده کنید.

۲. داروهای بی حسی موضعی برای تسکین فوری درد ارتودنسی
برای درد ارتودنسی چه کنیم؟ استفاده از داروهای بیحسی موضعی راهکاری بسیار ساده برای تسکین درد ارتودنسی است. در زمان مراجعه به متخصص و یا به هنگام بروز درد میتوانید پنبهای آغشته به ژل های بیحسی حاوی لیدوکائن و یا بنزوکائین را بر روی لثه، دندانها و محل درد قرار دهید تا میزان درد کاهش یابد.
۳. استفاده از آب یخ یا کمپرس یخ
آیا میدانستید بسیاری از سیمهای مدرن ارتودنسی (Niti) به حرارت حساس هستند؟ وقتی آب یخ میخورید، سیم ارتودنسی موقتاً شل شده و فشار کمتری به دندانها وارد میکند. این یکی از سریعترین روشهای علمی برای کاهش فوری درد ارتودنسی در لحظات اوج فشار است.
۴. استفاده از غذاهای نرم برای جلوگیری از تشدید درد ارتودنسی
همانطور که در بالا نیز اشاره شد یکی از علتهایی که برخی مراجعان اذعان دارند که دارم از درد ارتودنسی میمیرم، مصرف غذاهای سفت و سخت است که هم میتواند باعث شکستن و آسیب دیدن سیم ارتودنسی شده و هم درد زیادی را برای بیمار به همراه داشته باشد.
بهتر است از غذاهای نرم مانند سوپها، پوره، پودینگ استفاده کنید. جهت ملاحظه لیست غذاهای نرم برای ارتودنسی، به صفحه مربوطه مراجعه فرمایید.
۵. شستشوی دهان با آب و نمک
شست و شوی دهان با آب و نمک روی درد دندان ناشی از فشار سیم تأثیری ندارد. این روش بهترین راهکار برای زمانی است که براکتها یا سیمهای ارتودنسی باعث ایجاد زخم، آفت یا التهاب در بافت نرم دهان و گونه شده باشند.
نمک با خاصیت ضدعفونیکنندگی، باکتریهای محل زخم را از بین برده و التهاب لثه را کاهش میدهد که همین امر باعث آرام شدن محیط دهان و کاهش درد کلی بیمار میشود.

۶. ماساژ لثه برای کاهش درد ارتودنسی
اگر شما هم از آن دسته افرادی هستید که میگویید ارتودنسی درد دارد، ممکن است به دلیل آسیب دیدن لثه باشد. میتوانید با ماساژ دادن لثه تا حد زیادی این درد را کاهش دهید.
درد لثه نیز به دلیل فشار ایجاد شده ناشی از سیمهای ارتودنسی ایجاد میشود و ممکن است باعث زخم شدن یا متورم شدن آنها شود. با ماساژ لثه به درمان درد ارتودنسی کمک کنید.
۷. نقش بهداشت دهان در جلوگیری از تشدید درد ارتودنسی
شاید تعجب کنید، اما رعایت دقیق بهداشت دهان و دندان میتواند از بروز دردهای اضافی و آزاردهنده جلوگیری کند. تجمع ذرات غذا و پلاک دور براکتها باعث التهاب و تورم لثه میشود. لثهای که متورم باشد، نسبت به فشارهای معمول ارتودنسی بسیار حساستر شده و درد بیشتری را به شما تحمیل میکند.
نکته طلایی: با استفاده منظم از مسواک مخصوص ارتودنسی و نخ دندان، اجازه ندهید عفونت لثه به دردِ طبیعی سیمکشی اضافه شود.
۸. استفاده از موم ارتودنسی برای پیشگیری از درد ارتودنسی
گاهی اوقات علت بروز درد در هنگام ارتودنسی، برخورد دستگاههای ارتودنسی ثابت به بافتهای نرم درون دهان است. به این صورت این بافتها آسیب دیده و درد زیادی را برای بیمار ایجاد میکنند.

موم ارتودنسی را از داروخانهها تهیه کرده و بر روی قسمتهایی از براکتها که باعث آسیب دیدن بافت درون دهان میشوند، قرار دهید. مومها همانند سد محافظی عمل کرده و درد ناشی از براکتها را کاهش میدهند.
آیا ارتودنسی متحرک درد دارد؟
بله، پلاک های متحرک که بیشتر در ارتودنسی کودکان استفاده میشود نیز دردناک است. البته میزان درد ارتودنسی متحرک نسبت به ارتودنسی ثابت کمتر است. چراکه ارتودنسی متحرک برای درمان مشکلات خفیفتر و در سنین پایینتر که حرکت فک و دندان راحتتر است. از این رو نیروی کمتری برای حرکت دندانها لازم است.
آیا ارتودنسی نامرئی درد دارد؟
بله، ارتودنسی نامرئی نیز در چند روز اول، با احساس درد و ناراحتی خفیف همراه است. چراکه در هر کدام از روشهای ارتودنسی، باید جای فک و دندانها را اصلاح کرد و این جابهجایی همیشه با درد خفیفی همراه خواهد بود.
برای آشنایی با ارتودنسی نامرئی و دریافت مشاوره، همین حالا به صفحه ارتودنسی شفاف مراجعه فرمایید.

اشتباهات رایج بیماران که موجب تشدید درد درمان ارتودنسی میشود
احساس درد و ناراحتی در طول درمان ارتودنسی ثابت یا متحرک یک امر طبیعی است اما انجام برخی اشتباهات میتواند درد شما را تشدید کند. برای جلوگیری از تشدید درد در طول ارتودنسی، از انجام کارهای زیر پرهیز کنید:
- خوردن خوراکی های سفت و ترد با ارتودنسی ثابت
- اهمال کاری در استفاده از موم ارتودنسی برای پیشگیری از زخم شدن بافت نرم دهان
- عدم مراجعه سریع به متخصص در صورت آسیب دیدن ارتودنسی ثابت یا پلاک ارتودنسی متحرک
- عدم رعایت بهداشت دهان که در نهایت موجب پوسیدگی دندان و درد بیشتری در طول ارتودنسی میشود
هزینه ارتودنسی دندان باتوجه به نوع بریس و هزینه های جانبی درمان برای هر بیمار میتواند متفاوت باشد. ما با ایجاد یک محاسبهگر آنلاین قیمت ارتودنسی به شما کمک میکنیم تا هزینه درمان خود رابه دقیقترین روش ممکن تخمین بزنید. برای محاسبه هزینه ارتودنسی خود همین حالا به صفحه قیمت ارتودنسی مراجعه فرمایید.
چه موقع برای درد ارتودنسی به متخصص مراجعه کنیم؟
در صورت تداوم درد بیش از چند روز یا تشدید آن، همچنین شکستن یا شل شدن براکت و سیم ارتودنسی، بهتر است هرچه سریعتر متخصص خود را از شرایط مطلع کنید. اگر یک یا چند مورد از موارد زیر برایتان پیش آمد، حتما متخصص ارتودنسی خود را از شرایط مطلع نمایید:
- اگر درد ارتودنسی بیش از ۱ هفته ادامه داشت و بسیار شدید بود باید توسط متخصص معاینه شوید.
- اگر پس از نصب براکت ها و یا در طول درمان متوجه عفونت دندان یا لثه شدید برای درمان آن باید با متخصص ارتودنسی خود مشورت کنید.
- در صوتی ک متوجه شکستن، شل شدن براکت ها و یا برجستگی در سیم ارتودنسی شدید، حتما به ارتودنتیست خود مراجعه کنید.
- حرکت دندان ها در ارتودنسی ممکن است با احساس لقی خفیفی همراه باشد اما در صورتی که هریک از دندانها زیاد لق شدند باید این موضوع را فورا با پزشک خود در میان بگذارید.
سوالات متداول
چون تعداد سوالات درباره این موضوع زیاد است، ما در اینجا سعی کردیم چند سوال پرتکرار مراجعه کنندگان را پاسخ دهیم.
برای درد ارتودنسی چه مسکنی بخوریم؟
برای کاهش درد ارتودنسی میتوانید از مسکن های استامینوفن یا ایبوپروفن استفاده کنید. در صورت درد بیشتر میتوانید طبق دستور پزشک ژلوفن نیز مصرف کنید. همچنین ژلهای بیحس کننده موضعی حاوی بنزوئید و لیدوکائین برای تسکین درد ارتودنسی موثر هستند.
آیا ارتودنسی درد دارد؟
بله، حدود یک هفته بعد از ارتودنسی، شما درد خواهید داشت که آن هم طبیعی است. چرا که این درد بر اثر فشاری است که براکتها برای رفع بهم ریختگی دندانها به آنها وارد میکنند.
دارم از درد ارتودنسی میمیرم، چیکار کنم؟
بهترین روش برای تسکین فوری درد ارتودنسی استفاده از داروهای بیحسی موضعی و مسکنهای بدون نسخه است که با مشورت متخصص، میتونید از آنها استفاده کنید.
آیا ارتودنسی به بیحسی نیاز دارد؟
خیر، ارتودنسی دندان یک درمان تهاجمی نیست و نیاز به بیحسی ندارد. لذا در هیچ یک از مراحل ارتودنسی دندان از داروی بیحسی موضعی یا ماده بیحس کننده تزریقی استفاده نمیشود.
ایا ارتودنسی امپول دارد؟
خیر برای نصب یا برداشتن ارتودنسی از هیچ آمپولی استفاده نمیشود.
آیا نصب بریس ارتودنسی دردناک است؟
هنگام نصب بریسها و ابزارهای دستگاه ارتودنسی روی دندان بیمار هیچ دردی را در آن زمان احساس نمیکند اما ممکن است یک تجربه ناخوشایند داشته باشد.
آیا برداشتن بریس ها دردناک است؟
خیر، فرآیند برداشتن براکت ها نیز مانند نصب آنها، پروسه تهاجمی و دردناکی نیست. با این حال ممکن است تا چند ساعت پس از برداشتن بریسها، بیمار احساس حساسیت در دندان ها را داشته باشد که کاملا موقتی است.
پایان ترس از درد ارتودنسی؛ مشاوره با دکتر خدیوی
یکی از مواردی که باعث میشود افراد از انجام این درمان برای اصلاح شرایط دندانها و فک خود خودداری کنند، درد ارتودنسی است. این درد معمولا در روزهای ابتدایی نصب و به دلیل عادت نکردن فرد به شرایط جدید ایجاد میشود.
در این مقاله به این سوال پاسخ دادیم که ایا ارتودنسی درد دارد؛ در ادامه به روشهای مختلفی برای جلوگیری از ایجاد درد پرداختیم. برای مراجعینی که میپرسند درد ارتودنسی چقدر طول میکشد؟ پاسخ دادیم که این احساس ناخوشی کوتاه مدت است و با کمی صبوری مرتفع میشود. اما در صورتی که ادامه دار شد، حتما به متخصص خود مراجعه کنید.






