ارتودنسی ثابت معمولاً ۱۸ تا ۲۴ ماه و ارتودنسی نامرئی ۱۲ تا ۱۸ ماه طول میکشد. در کودکان و ناهنجاری‌های خفیف درمان کوتاه‌تر است (حدود ۶ تا ۱۲ ماه) و اصلاح مشکلات شدید فکی ممکن است ۲ تا ۳ سال زمان ببرد. همکاری بیمار در استفاده از کش‌ها و حضور منظم در جلسات، می‌تواند زمان درمان را تا ۳۰٪ کاهش دهد.
در این صفحه توضیح می‌دهیم که ارتودنسی چقدر طول میکشد، مدت درمان ثابت، نامرئی و بزرگسالان چقدر است، چه عواملی آن را کوتاه یا طولانی می‌کند و چه زمانی میتوان انتظار دیدن نتیجه را داشت.
جدول زمانی روند درمان ارتودنسی
در جدول زیر، زمانبندی مراحل ارتودنسی از شروع پروسه درمان تا مدت زمان استفاده ریتینر‌ها را آورده‌ایم. طول درمان ارتودنسی باتوجه به نوع درمان، شدت ناهنجاری و سن بیمار می‌تواند متفاوت باشد.
| مراحل ارتودنسی | مدت زمان انجام |
| گذاشتن سپریتور بین دندانها | ۱ هفته |
| نصب براکت ها و گذاشتن سیم ارتودنسی | ۱ جلسه حدودا یک ساعته |
| جلسات ویزیت ارتودنسی | هر ۶ الی ۸ هفته یکبار |
| صاف شدن دندان ها با ارتودنسی | ارتودنسی ثابت بین ۱۸ الی ۲۴ ماه – ارتودنسی نامرئی ۱۲ الی ۱۸ ماه |
| استفاده از ریتینر یا فیکس ارتودنسی | حداقل ۱ سال و شاید مادام‌العمر |
طولانی بودن درمان به معنی پرداخت یک‌جا نیست؛ ارتودنسی قسطی با ۱۰ قسط بدون بهره و پیش‌پرداخت ۲۵ تا ۳۰ درصد امکان‌پذیر است.
مدت درمان شما را فقط معاینه مشخص می‌کند؛ وقت مشاوره بگیرید:
فرم درخواست مشاوره رایگان ارتودنسی
برای آشنایی با بازه سنی مناسب شروع درمان، هزینه‌ها و میزان درد ارتودنسی، راهنمای جامع ارتودنسی را بخوانید.
ارتودنسی چند ماه یا چند سال طول میکشد؟
در هر صورت کمتر از ۱۲ ماه نمی‌توان ارتودنسی را از روی دندانها برداشت. معمولاً حداقل ۱۲ ماه و تا حدود ۲۴ ماه، ابزارهای ارتودنسی بر روی دندانها باقی می‌مانند تا تأثیر خود را بگذارند. این زمان حدودی است و متخصص ارتودنسی پس از بررسی شرایط دندانها و میزان ناهنجاری، زمان درمان را مشخص می‌کند.
دکتر خدیوی، متخصص ارتودنسی با ۲۵ سال تجربه درمان انواع کیس های ارتودنسی، درباره مدت زمان ارتودنسی می‌گویند:
ارتودنسی معمولاً بین ۱۸ تا ۲۴ ماه طول میکشد، اما نکته‌ای که در طول سال‌ها درمان بیماران مختلف همیشه جلب توجه کرده این است که، سرعت پیشرفت درمان در هر فرد متفاوت است و رعایت دقیق نکات مراقبتی، همکاری بیمار در طول درمان و حتی عادت‌های روزمره بیمار می‌تواند نتیجه نهایی را تا حد زیادی تعیین کند.
جدول زیر برای تخمین طول درمان بر اساس شدت ناهنجاری فک و دندان است. برای تعیین دقیق باید تحت معاینه ارتودنتیست قرار بگیرید؛ چون شدت یا نوع ناهنجاری شما ممکن است با تخمین خودتان فرق داشته باشد.
| شدت ناهنجاری فکی و دندانی | روش درمان | تخمین طول مدت ارتودنسی |
| نامرتبی دندان خفیف در کودکان و افراد خردسال | پلاک ارتودنسی متحرک | ۹ الی ۱۲ ماه |
| نامرتبی دندان و فکی متوسط در کودکان | درمان دو مرحله‌ای با پلاک متحرک و ارتودنسی ثابت | دو بازه ۹ ماه و ۱۲ ماه |
| نامرتبی دندانی و فکی خفیف تا متوسط در بزرگسالان | ارتودنسی فلزی ثابت | ۱۲ الی ۱۸ ماه |
| نامرتبی دندانی و فکی شدید در بزرگسالان | ارتودنسی فلزی ثابت | ۱۸ الی ۲۴ ماه |
مدت زمان ارتودنسی ثابت (براکت فلزی، سرامیکی و دیمون)
ارتودنسی ثابت معمولاً ۱۸ تا ۲۴ ماه طول میکشد؛ در ناهنجاری‌های خفیف تا متوسط بزرگسالان حدود ۱۲ تا ۱۸ ماه و در موارد شدید ۱۸ تا ۲۴ ماه. ارتودنسی سرامیکی هم نوعی ارتودنسی ثابت است و در همین بازه قرار می‌گیرد. در ارتودنسی دیمون بریس‌ها به صورت خودبه‌خود تنظیم می‌شوند و درمان معمولاً ۴ تا ۶ ماه سریع‌تر از ارتودنسی ثابت سنتی تمام می‌شود.
برای آشنایی با انواع این روش، صفحهٔ ارتودنسی ثابت را ببینید. هزینهٔ هر نوع را در قیمت ارتودنسی ۱۴۰۵ ببینید.
مدت ارتودنسی بزرگسالان
ارتودنسی بزرگسالان معمولاً تا حدود دو سال طول میکشد؛ ناهنجاری‌های خفیف تا متوسط حدود ۱۲ تا ۱۸ ماه و موارد شدید ۱۸ تا ۲۴ ماه. دلیل آن احتمال پیچیدگی بیشتر مشکلات فکی و انعطاف کمتر استخوان فک در بزرگسالی است. در مقابل، در ارتودنسی کودکان به دلیل در حال رشد بودن فک، درمان معمولاً در زمان کوتاه‌تری انجام می‌شود.
| بازه سنی | بازه زمانی ارتودنسی |
| کودک: ۷ الی ۱۲ سالگی | به دلیل انعطاف استخوان فک و سرعت بالای حرکت دندانها، ممکن است با چند ماه استفاده مدام از پلاک، ناهنجاری رفع شود. |
| نوجوان: ۱۳ الی ۱۸ سالگی | به دلیل انعطاف فک همچنان بازه درمان کوتاه است. |
| بزرگسال: بعد از ۱۸ سالگی | به دلیل احتمال پیچیدگی مشکلات فکی و انعطاف کم استخوان فک، ارتودنسی تا دو سال به طول می‌انجامد. |
مدت زمان صاف شدن دندانها در ارتودنسی
در ارتودنسی ثابت معمولاً در ۹ ماه نخست ردیف دندانها صاف و مرتب می‌شود. علت اینکه درمان تا ماه ۱۲ یا حتی ۱۸ ادامه پیدا می‌کند، بستن فواصل کوچک و تثبیت نتایج حاصل‌شده است.
مدت ارتودنسی فک بالا و فک پایین
مدت زمان ارتودنسی فک بالا و پایین با یکدیگر تفاوتی ندارد. فرقی نمی‌کند یکی از فک‌ها یا هر دو فک را ارتودنسی کنید؛ مدت زمان لازم برای صاف شدن دندانها و اصلاح ناهنجاری های بایت تقریباً یکسان است. حتی مدت زمان ارتودنسی دو دندان جلو نیز برابر با طول درمان یک فک است؛ چراکه بریس‌ها باید روی یک فک نصب شوند.
در فک پایین هم همین قاعده برقرار است و ارتودنسی فقط فک پایین معمولاً به اندازهٔ درمان دو فک زمان میبرد. شرایط و هزینهٔ آن را در مقالهٔ ارتودنسی فک پایین بخوانید. اگرچه مدت زمان ارتودنسی یک فک و دو فک تفاوتی ندارد، اما هزینهٔ آن‌ها متفاوت است.
ارتودنسی نامرئی چقدر طول میکشد؟
ارتودنسی نامرئی معمولاً ۱۲ تا ۱۸ ماه طول میکشد؛ در ناهنجاری‌های خفیف ممکن است حدود ۶ ماه کافی باشد و در موارد شدید ۲۴ ماه یا بیشتر زمان ببرد. این اعداد بر اساس تجربه ما در کلینیک دکتر خدیوی و گزارش mysmilesortho است.
| میزان ناهنجاری | طول درمان با ارتودنسی نامرئی |
| ناهنجاری های خفیف | حدود ۶ ماه |
| ناهنجاری های خفیف تا متوسط | ۱۲ الی ۱۸ ماه |
| ناهنجاری های شدید | ۲۴ ماه یا بیشتر |
در ارتودنسی نامرئی از الاینرهای شفاف و متحرک استفاده می‌شود که روی دندانها قرار می‌گیرند و تغییری در ظاهر لبخند ایجاد نمی‌کنند. برای اطلاعات بیشتر و هزینهٔ این روش، صفحهٔ ارتودنسی نامرئی را ببینید.
چه مدت باید از ریتینر استفاده کنیم؟
استفاده از ریتینر یا همان نگهدارنده های ارتودنسی، به دلیل تثبیت جایگاه دندانها پس از برداشتن بریس ارتودنسی، ضروری است. به طور کلی حداقل زمان استفاده از ریتینر ارتودنسی ۱۲ ماه است و ممکن است مجبور شوید برای همیشه از ریتینر ثابت استفاده کنید.
عوامل موثر بر مدت زمان ارتودنسی
هیچ متخصصی نمی‌تواند بدون بررسی شرایط بیمار، زمان درمان و هزینه حدودی را مشخص کند. مهم‌ترین عواملی که متخصص برای تعیین مدت زمان درمان بررسی می‌کند:
- سن بیمار
- میزان ناهنجاری دندانها و مشکلات فک
- نوع دستگاه ارتودنسی
- میزان همکاری بیمار و مراقبت صحیح از بریس‌ها
- سطح تخصص و مهارت ارتودنتیست
- مصرف برخی از داروها
۱. سن بیمار
سن یکی از مهم‌ترین عوامل در طول درمان است. در سنین پایین‌تر به دلیل در حال رشد بودن فک و دندانها، درمان بهتر و در زمان کوتاه‌تری انجام می‌شود و در سنین بالا زمان درمان طولانی‌تر است (جدول سنی در بخش «مدت ارتودنسی بزرگسالان» آمده است).
۲. تاثیر نوع ناهنجاری فک و دندان در طول مدت ارتودنسی
هرچه دندانها به هم ریختگی بیشتری داشته باشند، مدت زمان بیشتری طول میکشد تا حرکت کرده و در جای مناسب خود قرار بگیرند. علاوه بر آن اگر بیمار دارای مشکلات فک بوده و به جراحی‌های دیگر نیز احتیاج داشته باشد، مدت زمان ارتودنسی بیشتر خواهد شد.
۳. ارتباط نوع بریس و طول درمان ارتودنسی
در روش‌های ارتودنسی ثابت طول درمان طولانی‌تر است چراکه این روش برای درمان مشکلات پیچیده نیز استفاده می‌شود. اما در ارتودنسی متحرک به دلیل اینکه برای رفع مشکلات خفیف به کار برده می‌شود، احتمال طول درمان کوتاه‌تر است. تنها عاملی که می‌تواند مدت زمان ارتودنسی با پلاک متحرک را طولانی کند، منظم استفاده نکردن از پلاک ارتودنسی است.
| نوع ارتودنسی | مقایسه نسبت طول درمان | مناسب برای |
| ارتودنسی ثابت | طول درمان بیشتر از سایر روش‌ها | مناسب برای ناهنجاری های خفیف تا پیچیده |
| پلاک ارتودنسی متحرک | طول درمان کوتاه‌تر از سایر روش‌ها | ناهنجاری های خفیف و محدود در سنین خردسالی |
| ارتودنسی نامرئی با الاینرهای شفاف (اینویزیلاین) | طول درمان متوسط | ناهنجاری های خفیف تا متوسط در نوجوانان و بزرگسالان |
| ارتودنسی دیمون | ۴ الی ۶ ماه سریع‌تر از ارتودنسی ثابت سنتی | مناسب برای ناهنجاری های خفیف تا پیچیده |
۴. تاثیر مهارت متخصص در تسریع درمان ارتودنسی
کیفیت درمان ارتودنسی در طول زمان مشخص می‌شود. به همین خاطر متخصصین ارتودنسی باید پس از سال‌ها، ماندگاری نتایج ارتودنسی را با طرح درمان خود تطبیق دهند و در کیس های بعدی اصلاحات لازم را اعمال کنند. بنابراین تجربه ارتودنتیست در کیفیت و دقت طرح درمان او حرف اول را می‌زند و یک طرح درمان حرفه‌ای از اتلاف وقت در ارتودنسی جلوگیری می‌کند.
۵. مصرف برخی از داروها
بعضی داروها سرعت حرکت دندان در ارتودنسی را تغییر می‌دهند. مرورهای علمی نشان داده‌اند داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مثل ایبوپروفن و آسپرین و داروهای پوکی استخوان (بیس‌فسفونات‌ها) حرکت دندان را کند می‌کنند؛ اما استامینوفن چنین اثری ندارد و برای درد ارتودنسی گزینه مناسب‌تری است.
اگر به‌طور مداوم دارویی مصرف می‌کنید، قبل از شروع درمان به متخصص ارتودنسی اطلاع دهید و هیچ داروی تجویزی را بدون مشورت پزشک قطع نکنید.
منابع: Bartzela T, et al. Medication effects on the rate of orthodontic tooth movement: a systematic literature review. Am J Orthod Dentofacial Orthop. 2009;135(1):16-26. doi:10.1016/j.ajodo.2008.08.016 · Khalaf K, Mando M. Effect of Drugs on Orthodontic Tooth Movement in Human Beings: A Systematic Review of Randomized Clinical Trials. Open Dent J. 2019;13:22. متن کامل
چه چیزهایی ارتودنسی را طولانی یا کوتاه می‌کند؟
مهم‌ترین عامل در دست شما، همکاری با متخصص است: رعایت نکات بهداشتی و مراقبت های ارتودنسی و حضور منظم در جلسات تا سیم ارتودنسی به‌موقع تنظیم شود. اشتباهات رایجی که درمان را طولانی می‌کنند:
- همکاری نکردن در استفاده از پلاک ارتودنسی
- همکاری نکردن در استفاده و تعویض به موقع کش ارتودنسی
- عدم رعایت مراقبت‌های ارتودنسی و آسیب مکرر به بریس‌ها
- عدم رعایت بهداشت دهانی مناسب و پوسیدگی مداوم دندان و التهابات لثه که روند درمان را مختل می‌کند
- استفاده نامنظم از ریتینر ارتودنسی که سبب برگشت دندانها پس از درمان می‌شود
- فاصله انداختن بین جلسات معاینه ارتودنسی که به دلیل محکم نشدن سیم ارتودنسی، روند ارتودنسی را کند می‌کند
برای کوتاه‌تر شدن درمان:
- از کش ارتودنسی و پلاک متحرک منظم و طبق دستور متخصص استفاده کنید.
- در تمام جلسات معاینه برای تنظیم پلاک یا سیم ارتودنسی حاضر شوید.
- از مواد غذایی سفت و چسبناک که باعث شکستن براکت‌ها می‌شوند دوری کنید.
- بهداشت دهان و دندان را رعایت کنید تا پوسیدگی و مشکلات لثه روند درمان را مختل نکنند.
راهکارهای بیشتر را در مقالهٔ ارتودنسی سریع بخوانید.
چرا ارتودنسی من طولانی شده؟
اگر مدتی است احساس می‌کنید دندان‌هایتان دیگر حرکت نمی‌کنند یا زمان پایان درمان مدام عقب می‌افتد، لزوماً مشکل از پزشک یا همکاری شما نیست. گاهی دلایل بیولوژیکی زیر باعث این اتفاق می‌شوند:
- جوش خوردن دندان به استخوان: در موارد نادر، ریشه دندان به جای اینکه با بافت نرم به فک متصل باشد، مستقیماً به استخوان جوش می‌خورد. در این حالت دندان مثل یک ستون ثابت میماند و هر چقدر هم به آن فشار وارد شود، حرکت نمی‌کند.
- سفت بودن استخوان فک (به‌ویژه در بزرگسالان): با افزایش سن، استخوان‌های فک متراکم‌تر و سفت‌تر می‌شوند. وقتی استخوان فک خیلی متراکم باشد، دندانها برای باز کردن مسیر حرکت خود به زمان بسیار بیشتری نسبت به کودکان نیاز دارند.
- ریشه‌های دندانی خاص: گاهی شکل ریشه دندان (خیلی بلند یا منحنی بودن آن) باعث می‌شود مقاومت در برابر حرکت زیاد شود. در این شرایط متخصص برای جلوگیری از آسیب به ریشه، نیرو را بسیار آهسته وارد می‌کند که باعث طولانی شدن زمان درمان می‌شود.
- عادت‌های پنهان دهانی: عادت‌هایی مثل فشار دادن زبان به پشت دندانها یا دندان‌قروچه شدید در خواب، نیروهایی مخالف با نیروی براکت‌ها ایجاد می‌کنند. این نیروهای مزاحم باعث می‌شوند دندانها بین دو فشار (فشار براکت و فشار زبان/دندان‌قروچه) معلق بمانند و جابه‌جا نشوند.
سوالات متداول
ارتودنسی چقدر روی دندان میماند؟
برای تعیین دقیق زمان درمان، باید به متخصص ارتودنسی مراجعه کرده اما به طور کلی معمولا مدت زمان ارتودنسی ثابت بین ۱۸ الی ۲۴ ماه است که با توجه به شرایط بیمار و نوع درمان، ممکن است کم یا زیاد شود.
نصب ارتودنسی چقدر طول میکشد؟
پس از برطرف کردن مشکلات جانبی مانند پوسیدگی دندانها و مشکلات لثه، نصب بریس ارتودنسی تنها در ۱ جلسه (حدوداً یک ساعت) توسط متخصص انجام می‌شود.
چگونه زمان ارتودنسی را کاهش دهیم؟
با رعایت بهداشت دهان و جلوگیری از پوسیدگی دندان، مراقبت از آسیب ندیدن بریس‌ها و حضور منظم در جلسات ویزیت ارتودنسی میتوان طول درمان ارتودنسی را کاهش داد.
ارتودنسی نامرئی چقدر زمان میبرد؟
معمولا مدت زمان ارتودنسی نامرئی بین ۱۲ الی ۱۸ ماه است. با این حال در ناهنجاری های خفیف ممکن است به ۶ ماه کاهش یابد یا در کیس‌های پیچیده به ۲۴ ماه افزایش پیدا کند.
ارتودنسی دندان نیش نهفته چقدر طول میکشد؟
مدت درمان ارتودنسی در دندان نیش نهفته بسیار متغیر است و به‌طور قابل توجهی وابسته به موقعیت دندان، زاویه و پیچیدگی کیس است. اما میتوان گفت که برای ارتودنسی نیش نهفته ابتدا باید جراحی اکسپوز (رونمایی) انجام شود که خودش ۳ تا ۶ ماه به زمان کل اضافه می‌کند.
ارتودنسی دندان خرگوشی چقدر طول میکشد؟
اگر دندان خرگوشی ناشی از بیرون‌زدگی دندانها به صورت خفیف تا متوسط باشد و مشکل فکی وجود نداشته باشد، حدود ۱۲ ماه طول میکشد. در صورتی که مشکلات فکی عامل ایجاد دندان خرگوشی در بیمار باشند، مدت درمان ممکن است به ۱۸ ماه یا بیشتر افزایش پیدا کند.
آیا میتوان ارتودنسی را زودتر باز کرد؟
خیر، دندانها بلافاصله پس از صاف شدن، در جای خود تثبیت نشده‌اند و استخوان اطراف ریشه‌ها هنوز نرم است. باز کردن زودهنگام ارتودنسی، باعث بهم ریختگی مجدد دندانها می‌شود. با این کار ممکن است برای اصلاح دوباره، نیاز به یک دوره درمان مجدد و طولانی‌تر داشته باشید.
مشاوره ارتودنسی رایگان برای تعیین طول درمان
در نهایت تنها متخصص ارتودنسی است که با بررسی شرایط دهان و دندان شما می‌تواند زمان درمان را به صورت حدودی مشخص کند. شما نیز با عمل به توصیه‌های ارتودنتیست می‌توانید طول درمان خود را کوتاه‌تر کنید.
دکتر خدیوی، دکتر ارتودنسی در تهران با ۲۵ سال تجربه و عضویت در انجمن ارتودنتیست های آمریکا، در کلینیک‌های میرداماد، تهرانپارس و نواب پس از معاینه، طول درمان شما را مشخص می‌کنند. برای نوبت مشاوره رایگان فرم زیر را پر کنید:
فرم درخواست مشاوره رایگان ارتودنسی
مطالب مرتبط
ارتودنسی بزرگسالان؛ بررسی مزایا، انواع و هزینه ارتودنسی در بزرگسالان
ارتودنسی لینگوال چیست؟ (راهنمای کامل)
راهنمای جامع ارتودنسی دندان؛ از انواع روش‌ها تا هزینه و مراحل درمان
مراقبت های ارتودنسی دندان؛ راهنمای جامع بهداشت و تغذیه
دندان کج جلو را چگونه صاف کنیم؟ (مقایسه ۶ راهکار واقعی)
آیا ارتودنسی در بارداری ضرر دارد؟
سلام وقت بخیر من ۲۶سالمه حدود ۳سال و نیم پیش دندونامو ارتودنسی کردم دکترم اول گفت نیاز نیست دندان بکشی اما یک سال که گذشت دندونام کمی جلو زد و دکتر ۴تا از دندونای بالا و پایین منو کشید و تا الان دندونای من مرتب نشدن کلافه شدم بخدا نمیدونم چیکار کنم مشکل از کجاست من چیکار کنم آیا دکتر من کانابلدهست؟لطفا راهنماییم کنید
با سلام دوست عزیز
با توجه به اینکه یکبار درمان ارتودنسی برای شما انجام شده و هنوز اظهار دارید که وضعیت دندونها مرتب نشدند باید حتما کیس تون به صورت حضوری معاینه بشه.
میتونید برای مشاوره رایگان ارتودنسی نوبتتون رو رزرو کنید.