در پاسخ به این سوال که «آیا ارتودنسی برای کودکان درد دارد؟» باید بگوییم که نصب اولیه ارتودنسی برای کودکان هیچگونه دردی ندارد. با این حال، چند ساعت پس از نصب یا سفت کردن سیمها، احساس فشار و درد خفیف (شبیه به کوفتگی) طبیعی است که معمولا پس از ۳ تا ۵ روز کاملا برطرف میشود.
برای آشنایی با راهکارهای خانگی و داروهای تسکین درد ارتودنسی در کودکان و اینکه چه زمانی این احساس درد غیر طبیعی است، ادامه مطلب را از دست ندهید.
آیا نصب براکتها برای کودک دردناک است؟
نصب براکتهای ارتودنسی برای کودکان کاملا بدون درد است و نیازی به تزریق آمپول بیحسی ندارد. در این مرحله، دکتر ارتودنسی ابتدا سطح دندانها را تمیز و خشک میکند، سپس براکتها را با چسب مخصوص روی سطح دندان میچسباند.
این فرایند روی سطح مینای دندان انجام میشود و به عصب یا بافت داخلی دندان فشاری وارد نمیکند، بنابراین دلیلی برای ایجاد درد وجود ندارد.
بسیاری از کودکان احساس خستگی عضلات فک به دلیل باز ماندن طولانی دهان را با درد اشتباه میگیرند. گاهی نیز کمی کشیدگی لب و گونه برای دسترسی بهتر، حس ناخوشایندی برای کودک ایجاد میکند.
ترس کودک از دندانپزشکی و شنیدن صداهای ناآشنای کلینیک نیز یکی دیگر از دلایل ناراحتی کودکان هنگام نصب براکتها است و ربطی به درد ارتودنسی ندارد.
کودک چند روز پس از ارتودنسی احساس ناراحتی میکند؟
پس از نصب براکتها یا سفت کردن سیمها، کمی احساس درد و ناراحتی برای اغلب بیماران وجود دارد. این ناراحتی طبیعی است و نشاندهنده شروع حرکت دندانهاست و نباید نگران بروز آسیب یا مشکل جدی باشید.
این فشار معمولا با لمس دندان یا جویدن غذاهای بیشتر احساس میشود و با گذشت چند روز به تدریج کاهش پیدا میکند.
شدت و مدت احساس درد در کودکان مختلف متفاوت است و نمیتوان به طور دقیق گفت که درد ارتودنسی چقدر طول میکشد. به طور کلی کودک در روزهای نخست با شرایط زیر مواجه میشود:
- روز اول تا سوم: اوج احساس فشار روی دندانها هنگام جویدن.
- روز سوم تا پنجم: سازگاری بافت داخلی دهان (گونه و لبها) با فلزات (احتمال زخم شدن ظریف).
- روز پنجم به بعد: بازگشت به روال عادی و بدون احساس درد.
مقایسه میزان درد در انواع ارتودنسی کودکان
اگر بپرسید آیا ارتودنسی برای کودکان درد دارد، اول باید بگویید که فرزند شما تحت درمان با کدام یک از انواع ارتودنسی کودکان است. زیرا شدت درد و ناراحتی که کودک احساس میکند به نوع دستگاه، میزان حرکت دندان و حساسیت فردی کودک بستگی دارد.
در جدول زیر میتوانید شدت درد هر یک از روشهای ارتودنسی را مشاهده کنید.
| نوع ارتودنسی کودکان | میزان درد |
| پلاکهای متحرک (فضانگهدارها و بسطدهندههای کام/Expander) | درد به صورت احساس فشار در سقف دهان |
| براکتهای فلزی (سیمی) | سایش با لب و گونهها |
| ارتودنسی نامرئی (الاینر شفاف) ویژه نوجوانان | کمترین میزان درد به دلیل عدم وجود سیم و لبههای تیز |
در میان همه روشها، ارتودنسی نامرئی برای کودکان، به دلیل نداشتن سیم و براکتهای فلزی، میزان سایش و ناراحتی کمتر ایجاد میکند.
راهکار خانگی برای کاهش درد ارتودنسی کودکان
اگر میخواهید کودکتان تجربه بهتر و راحتتری از درمان ارتودنسی داشته باشد، میتوانید بدون نیاز به دارو و با چند روش خانگی زیر احساس درد و ناراحتی او را کاهش دهید:
- استفاده از موم ارتودنسی: اگر براکت تیز یا سیم ارتودنسی بافت دهان کودک را آزار میدهد، برای جلوگیری از زخم شدن گونه با براکت، مقداری موم ارتودنسی روی آن بچسبانید تا تماس با لب یا گونه را نرم کند.
- معجزه خوراکیهای خنک: مصرف خوراکیهایی مانند بستنی، اسموتی یا آب یخ، به کاهش التهاب و حس فشار کمک میکند.
- رژیم غذایی نرم: در هفته اول که بیشترین احساس درد و ناراحتی وجود دارد، مصرف غذاهای نرم برای ارتودنسی از قبیل پوره سیب زمینی، سبزیجات پخته، تخم مرغ آبپز و انواع سوپ توصیه میشود. لیست غذاهای نرم برای ارتودنسی را در این صفحه ببینید.
- شستوشو با آبنمک ولرم: شستشوی منظم دهان با آبنمک ولرم، التهاب لثه را کاهش داده و به تسکین درد کمک میکند.
چه مسکنهایی برای تسکین درد ارتودنسی کودک مجاز است؟
در صورت نیاز یا بیتابی کودک، میتوانید با مشورت متخصص از استامینوفن یا ایبوپروفن مخصوص کودکان با دوز متناسب با سن و وزن کودک استفاده کنید. این داروها انتخابی ایمن برای کاهش درد ارتودنسی کودکان محسوب میشوند و معمولا عارضه جدی ایجاد نمیکنند، به شرطی که مقدار مصرف دقیق آن رعایت شود.
توصیه میشود در روزهایی که قرار است برای تنظیم سیمها نزد ارتودنتیست بروید، یک ساعت پیش از مراجعه به مطب، یک دوز مناسب از این داروها را به کودک بدهید. با اینکار بدن پیش از شروع فشار جدید، آمادگی داشته و شدت ناراحتی بعد از ویزیت کمتر میشود.
هشدار: از مصرف خودسرانه داروهای بزرگسالان یا افزایش دوز دارو بدون مشورت پزشک برای کودکان، جدا خودداری کنید.
چه زمانی درد ارتودنسی کودک غیرطبیعی است؟
آیا ارتودنسی برای کودکان درد دارد؟ درد ارتودنسی در کودکان معمولا خفیف تا متوسط است و طی ۳ تا ۵ روز کاهش مییابد. اگر درد شدید، ضرباندار یا یکطرفه باشد و بیش از یک هفته ادامه پیدا کند، دیگر طبیعی نیست.
همچنین درد فک کودک، تورم قابل توجه لثه، خونریزی، زخم عمیق مخاط دهان، تب، ترشح چرکی یا لق شدن غیرعادی براکتها نیاز به بررسی فوری دارد. در چنین شرایطی باید سریعا با متخصص ارتودنسی تماس بگیرید تا از بروز عفونت، آسیب بافتی یا اعمال نیروی بیش از حد جلوگیری شود.
ارتودنسی کودک اصلا ترسناک نیست!
این مسئله که آیا ارتودنسی برای کودکان درد دارد یا نه، یکی از دغدغههای مهم والدین است. اما باید بدانیم، تحمل چند روز فشار خفیف، در برابر یک عمر داشتن دندانهایی سالم و مرتب، کاملا منطقی است. مهارت و ظرافت متخصص در برخورد با اطفال میتواند این مسیر را برای فرزند شما بسیار شیرین و بدون استرس کند.
برای مشاوره ارتودنسی رایگان و بررسی وضعیت دندانهای کودک دلبندتان در کلینیک دکتر خدیوی، همین حالا فرم رزرو نوبت را پر کنید.
